Nieuws

Volgende halte: waterstof?

Rijden er straks waterstoftreinen in de Gentse haven? Als het van Open Vld afhangt wel. Experts staan open voor het idee. Verschillende bedrijven tonen al interesse om mee op de kar te springen.

In het Gentse havengebied, tussen Gent en Zelzate, loopt spoorlijn 204. Die wordt nu enkel gebruikt voor goederentransport, maar al jaren klinkt de vraag om daar ook passagierstreinen op te laten rijden. "Er is geen deftig openbaar vervoer in de havenregio. Tienduizenden mensen zijn allemaal aangewezen op de wagen", zegt de Gentse schepen Christophe Peeters (Open Vld). De NMBS en Infrabel onderzoeken momenteel of het mogelijk en rendabel is om op die spoorlijn passagierstreinen in te leggen.

Op dit moment rijden de treinen in het Gentse havengebied op diesel, maar Open Vld wil de gelegenheid aangrijpen om voor een groen alternatief te kiezen: treinen op waterstof. "Dat scheelt immens qua uitstoot", legt Peeters uit. Waterstoftreinen stoten immers alleen stoom en gecondenseerd water uit. De waterstof die voor de treinen gebruikt zou worden, is een restproduct van een industrieel proces. Volgens Peeters zou je in de Gentse haven bovendien een waterstofcentrale kunnen bouwen, waardoor er geen import nodig is. Niet alleen treinen, maar ook schepen zouden zo water kunnen tanken.

Peeters benadrukt dat dit geen zoveelste ballonnetje is in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen. Ook experts zien wel wat in waterstoftreinen. "Ik geloof dat de waterstofeconomie voor Vlaanderen sterke troeven heeft, maar het ontbrak in het verleden aan politieke moed", zegt Georges Allaert van het Instituut voor Duurzame Mobiliteit van de UGent. De chemiesector gebruikt al veel waterstof, onder meer verschillende bedrijven in de Gentse haven. "Waterstof hebben we, er zijn enorm veel leidingen die we kunnen aftappen", zegt Allaert.

Aan het liberale plan hangt wel een prijskaartje. Zo moet niet alleen een waterstofcentrale gebouwd worden, ook de signalisatie aan de sporen moet worden aangepast, en er zijn extra overwegen nodig. Peeters hoopt daarvoor op Europese subsidies. Bedoeling is immers om er een internationale spoorlijn van te maken, door die op termijn door te trekken naar Terneuzen. Daarnaast zullen echter ook bedrijven bereid moeten zijn om mee te investeren.

Volgens Allaert tonen bedrijven al interesse om op de kar springen. Onder meer staalbedrijf ArcelorMittal, op dit moment de voornaamste gebruiker van de spoorlijn, zou mee in het project willen stappen. Dat bevestigt Yves Carels van transportbedrijf Alstom, dat de waterstoftreinen wil leveren.

Adwin Martens, directeur van WaterstofNet, een bedrijf dat waterstofprojecten ontwikkelt, nuanceert de kostprijs. "Als je op waterstof rijdt, heb je geen bovenleidingen meer nodig. Zelfs als de aanschaf van de trein wat duurder is, heb je dat snel terugverdiend doordat je geen bovenleidingen moet plaatsen en onderhouden."

Zeer ontvlambaar

Met waterstoftreinen in de Gentse haven zou Alstom overigens niet aan zijn proefstuk toe zijn. In 2014 tekende het bedrijf al een contract met vier Duitse staten. Enkele weken geleden vonden in Duitsland de eerste testen met passagiers plaats. "Nu is het wachten op een vergunning", zegt Carels, die hoopt om vanaf 2020 waterstoftreinen op het Duitse spoornet te kunnen laten rijden. In Gent zou dat vanaf 2023 kunnen.

Niet iedereen is enthousiast over het plan. Aviel Verbruggen, emeritus hoogleraar energie-economie aan de Universiteit Antwerpen, erkent de mogelijkheden die waterstof biedt, maar stipt aan dat het gebruik ervan altijd met risico's gepaard gaat: "Waterstof is zeer ontvlambaar." Treinen erop laten rijden, acht hij dan ook niet verstandig.

Volgens Allaert valt dat risico wel mee. "Een waterstoftrein is niet gevaarlijker dan cng (compressed natural gas), wat nu al gebruikt wordt in de autosector. Ik zal niet zeggen dat het 100 procent risicovrij is, maar wat is dat wel?"

 

De Morgen
(DIETER BAUWENS)

Meer nieuwsberichten